مردمی که بهای سیاستهای جنگافروزانه جمهوری اسلامی را با جان خود میپردازند
در چهارمین روز جنگ، ایران همچنان درگیر موجی از حملات نظامی، تخریب زیرساختها و افزایش قربانیان است؛ جنگی که اگرچه در میدان با حملات آمریکا و اسرائیل پیش میرود، اما ریشههای آن را باید در سالها سیاستهای ماجراجویانه، تنشزا و ویرانگر جمهوری اسلامی جستوجو کرد. حکومتی که با سیاستهای ایدئولوژیک و نظامیسازی گسترده کشور، ایران را به میدان تقابلهای خطرناک منطقهای کشاند و اکنون مردم ایران باید بهای این سیاستهای فاجعهبار را با خون و ویرانی بپردازند.
در ۲۴ ساعت گذشته، دستکم ۱۰۴ حمله در قالب ۸۵ رویداد نظامی در ۱۹ استان کشور ثبت شده است که در مجموع ۳۱ تلفات اعم از کشته و زخمیشدن غیرنظامیان و نیروهای نظامی بر جای گذاشته است.
بر اساس دادههای تجمیعی از آغاز درگیریها در ۹ اسفندماه، مجموع کشتهشدگان غیرنظامی گزارششده اکنون به ۱۰۹۷ نفر رسیده است؛ رقمی تکاندهنده که در میان آن ۱۸۱ کودک زیر ۱۰ سال نیز دیده میشود. علاوه بر این، ۸۸۰ مورد مرگ دیگر همچنان در انتظار راستیآزمایی و طبقهبندی قرار دارند. شمار مجروحان غیرنظامی نیز از آغاز جنگ تاکنون به ۵۴۰۲ نفر رسیده است که ۱۰۰ کودک در میان آنان هستند.
بر اساس اطلاعات راستیآزماییشده، در ۲۴ ساعت گذشته دستکم ۱۵ غیرنظامی کشته و یک غیرنظامی زخمی شدهاند. همچنین ۱۲ نیروی نظامی نیز در این حملات کشته شدهاند. در همین بازه زمانی، ۱۰ مورد تلفات دیگر همچنان برای تعیین هویت و طبقهبندی در دست بررسی قرار دارد.
همچنین گزارش شده که در این مدت ۳۴ هدف مورد اصابت قرار گرفتهاند؛ اهدافی که طیفی از زیرساختها و اماکن مختلف از جمله پایگاههای نظامی، دو مرکز درمانی و یک منطقه مسکونی را دربر میگیرند.
با این حال، حتی همین آمار اولیه نیز تصویری از گسترش بحران انسانی در کشوری ارائه میدهد که سالها زیر سایه سیاستهای خطرناک و جنگطلبانه جمهوری اسلامی به سوی چنین فاجعهای رانده شده است.
۱. نمای کلی رویدادها در ۲۴ ساعت گذشته
در ۲۴ ساعت گذشته، رویدادهای نظامی در چندین استان کشور ثبت شدهاند که نشاندهنده گسترش جغرافیایی درگیریهاست. این حملات شامل حملات هوایی و حملات موشکی، عمدتاً با موشکهای کروز بودهاند.
تحلیل مقدماتی نشان میدهد استان تهران با سهم ۳۸ درصدی از حملات همچنان بیش از سایر نقاط کشور هدف قرار گرفته است. این مسئله نشان میدهد که پایتخت، که سالها مرکز فرماندهی سیاستهای تنشآفرین جمهوری اسلامی بوده، اکنون خود به یکی از اصلیترین کانونهای بحران تبدیل شده است.
برخلاف روزهای گذشته که استانهای کردستان و ایلام در رتبههای بعدی قرار داشتند، امروز کرمانشاه و اصفهان به ترتیب با سهم ۹ و ۸ درصد در جایگاههای دوم و سوم قرار گرفتهاند. در عین حال، استان کردستان با سهم ۷ درصد همچنان یکی از مناطق اصلی در معرض حملات هوایی و موشکی باقی مانده است.
این پراکندگی جغرافیایی نشان میدهد که جنگ به تدریج دامنه گستردهتری پیدا کرده و بخشهای بیشتری از کشور را درگیر کرده است؛ وضعیتی که بار دیگر یادآور این واقعیت تلخ است که مردم ایران قربانی اصلی سیاستهای پرخطر و بحرانساز جمهوری اسلامی هستند.
۲. فهرست اهداف گزارششده مورد اصابت
در ۲۴ ساعت گذشته، اهداف مختلفی مورد اصابت قرار گرفتهاند. این فهرست شامل اهدافی است که یا مستقیماً هدف حمله بودهاند یا در نتیجه موج انفجار و حملات مجاور آسیب دیدهاند.
نمونهای از این اهداف عبارتاند از:
-
پادگان اللهاکبر در تهران
-
مقر نظامی وابسته به سپاه محمد رسولالله در کرمانشاه
-
پادگان تیپ ۳۲۸ پیاده ارتش در مریوان
-
پادگان شهید یزدانی در نجفآباد
-
دانشگاه امام حسین در تهران
در مورد برخی از این اهداف، ماهیت دقیق آنها همچنان در دست بررسی است و هنوز مشخص نیست که در زمان حمله بهطور کامل نظامی، غیرنظامی یا دوگانهکاربری بودهاند.
این اهداف نشان میدهد که بخش مهمی از حملات متوجه زیرساختهای نظامی و امنیتی جمهوری اسلامی بوده است؛ ساختارهایی که طی سالها با صرف منابع عظیم کشور توسعه داده شدند اما اکنون خود به اهداف مستقیم حملات تبدیل شدهاند.
۲.۱ تأسیسات دارای حمایت تحت حقوق بینالملل بشردوستانه
بر اساس حقوق بینالملل بشردوستانه، تأسیسات پزشکی، آموزشی، مذهبی و خدمات اضطراری از حمایت ویژه برخوردارند.
در ۲۴ ساعت گذشته، آسیب به تأسیسات زیر گزارش شده است:
-
بیمارستان شهدای سرپل ذهاب
-
بیمارستان صحرایی در ثلاث باباجانی
-
اداره آگاهی در مریوان
-
تأسیسات هستهای در نطنز
-
ساختمان رادیو دزفول
ثبت آسیب به مراکز درمانی و زیرساختهای حیاتی، نشاندهنده گسترش دامنه خسارات انسانی این جنگ است. این موضوع اهمیت ویژهای دارد زیرا چنین تأسیساتی در شرایط جنگی باید از حمایت ویژه برخوردار باشند.
اما واقعیت تلخ این است که وقتی کشوری به میدان جنگی تبدیل میشود که ریشه آن در سیاستهای ماجراجویانه یک حکومت ایدئولوژیک است، حتی بیمارستانها، مراکز امدادی و زیرساختهای حیاتی نیز از آسیب در امان نمیمانند.
۳. تلفات غیرنظامی
در ۲۴ ساعت گذشته ۱۵ غیرنظامی کشته و یک غیرنظامی زخمی در ۱۹ استان گزارش شدهاند. در میان کشتهشدگان دو کودک نیز دیده میشود.
بیشترین شمار تلفات غیرنظامی در استان تهران ثبت شده و پس از آن استان اصفهان قرار دارد.
هر یک از این قربانیان، یادآور واقعیت تلخی است که سالها از سوی حکومت جمهوری اسلامی نادیده گرفته شده است: مردم ایران نه در تصمیمات جنگی نقشی دارند و نه در سیاستهای منطقهای حکومت، اما اکنون باید بهای آن را با جان خود بپردازند.
۴. تلفات نظامی
در بازه گزارشدهی، ۱۲ نیروی نظامی کشته شدهاند. این تلفات عمدتاً در چارچوب حمله به پایگاههای ارتش و سپاه پاسداران گزارش شدهاند.
با این حال، دسترسی به اطلاعات دقیق درباره تلفات نظامی همچنان با دشواری همراه است؛ زیرا ساختارهای امنیتی جمهوری اسلامی بهطور سنتی اطلاعات مربوط به تلفات نیروهای خود را محدود و کنترلشده منتشر میکنند.
در برخی رویدادها، افرادی در نزدیکی اهداف نظامی کشته شدهاند اما وضعیت رسمی آنان هنوز مشخص نشده است. این موارد همچنان در دست بررسی هستند.
۵. تلفات تأییدنشده
تا زمان انتشار این گزارش، ۵۲ مورد تلفات همچنان در دست بررسی فعال قرار دارند و بهعنوان گزارش تأییدنشده طبقهبندی شدهاند.
این وضعیت ممکن است به دلایل مختلفی ادامه داشته باشد، از جمله:
-
نبود مدارک هویتی
-
گزارشهای متناقض از منابع
-
اطلاعات ناکافی درباره وابستگی افراد
-
ادامه فرآیند راستیآزمایی منابع
۶. تلفات نامشخص
در زمان انتشار، ۱۰ مورد تلفات همچنان بهعنوان نامشخص طبقهبندی شدهاند؛ یعنی هنوز مشخص نیست که این افراد غیرنظامی یا نظامی بودهاند یا وضعیت سنی آنان بهطور قطعی تأیید نشده است.
یادداشتی درباره روششناسی
اطلاعات این گزارش از طریق شبکه مستندسازی تثبیتشده گردآوری شده و بر پایه گزارشهای میدانی، تماسهای محلی، منابع پزشکی و اضطراری، منابع عمومی، تصاویر و ویدئوها جمعآوری شده است.
با توجه به ادامه درگیریها، تخریب زیرساختها، اختلالات ارتباطی و محدودیت دسترسی به برخی مناطق، احتمال دارد آمار واقعی تلفات بیش از ارقام فعلی باشد.
همچنین قطع و اختلال گسترده اینترنت در ایران – که بارها از سوی نهادهای حقوق بشری مورد انتقاد قرار گرفته – روند مستندسازی مستقل را دشوارتر کرده است.
تعهدات بشردوستانه
مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران با انتشار بیانیهای، ضمن هشدار نسبت به افزایش تلفات انسانی، حمله به مراکز درمانی و زیرساختهای حیاتی را نقض جدی حقوق بینالملل بشردوستانه دانسته و خواستار:
-
توقف فوری حملات
-
حفاظت از غیرنظامیان
-
بازگرداندن دسترسی کامل به اینترنت در ایران
شده است.
جمعبندی
چهارمین روز این جنگ نشان میدهد که بحران انسانی در ایران همچنان در حال گسترش است. افزایش شمار قربانیان، آسیب به زیرساختهای حیاتی و گسترش دامنه حملات به استانهای مختلف، تصویری از کشوری ارائه میدهد که به میدان تقابلهای خطرناک تبدیل شده است.
اما در پس این بحران، یک واقعیت بنیادی وجود دارد:
مردم ایران قربانیان اصلی سیاستهای جنگافروزانه و ماجراجویانه جمهوری اسلامی هستند؛ حکومتی که کشور را به سوی چنین فاجعهای سوق داد و اکنون نیز قادر به حفاظت از جان شهروندان خود نیست.
پایان خشونت و جلوگیری از گسترش این فاجعه، مستلزم توقف درگیریها و بازگشت به مسیرهای مبتنی بر حقوق بینالملل و حفظ جان انسانهاست.
